Kiedy można wycinać drzewa w lesie zgodnie z przepisami?

Kiedy można wycinać drzewa w lesie zgodnie z przepisami? Odpowiedź zależy od kilku kluczowych warunków: gatunku drzewa, obwodu pnia mierzonego na wysokości 5 cm od gruntu, lokalizacji (np. czy teren jest objęty ochroną) oraz statusu roślinności – w praktyce obowiązują inne przepisy dla typowej zieleni i inne dla drzew o charakterze leśnym[2][6][1].

Definicje oraz podstawowe kryteria wycinki

Wycinka drzewa oznacza trwałe usunięcie drzewa z terenu[2][3]. Aby wycinka była zgodna z przepisami, konieczne jest spełnienie szczegółowych warunków określonych w ustawie o ochronie przyrody lub ustawie o lasach, w zależności od charakteru roślinności[6]. Kluczowym parametrem jest obwód pnia, który należy zmierzyć dokładnie na wysokości 5 cm nad ziemią[2][3]. Od wyników pomiaru zależy, czy wystarczy zgłoszenie, czy trzeba uzyskać formalne zezwolenie administracyjne[2][3].

Aktualne progi obwodów pnia w 2025 roku

W 2025 roku obowiązują wyznaczone limity obwodu pnia wyznaczające obowiązek administracyjny:

• 80 cm – topola, wierzba, klon jesionolistny, klon srebrzysty
• 65 cm – kasztanowiec zwyczajny, robinia akacjowa, platan klonolistny
• 50 cm – pozostałe gatunki drzew

Przekroczenie tych wartości obliguje do uzyskania zezwolenia; obwody poniżej tych progów zwykle wymagają jedynie zgłoszenia lub nie wymagają żadnej procedury[2][3].

Wpływ lokalizacji i charakteru terenu

Położenie drzewa ma decydujące znaczenie: obszary chronione (parki narodowe, rezerwaty, Natura 2000, tereny wpisane do rejestru zabytków) narzucają dodatkowe ograniczenia. W takich miejscach wycięcie drzewa może być możliwe jedynie po uzyskaniu szczegółowej zgody nawet przy mniejszych obwodach pnia[1][3].

W przypadku terenów o charakterze leśnym – niezależnie od położenia – stosuje się przepisy ustawy o lasach, nie zaś ustawę o ochronie przyrody[6]. To rozróżnienie jest krytyczne w praktyce administracyjnej, szczególnie na gruntach rolnych i zadrzewionych[6].

Procedura zgłoszenia i uzyskania zezwolenia

Gdy obwód pnia i lokalizacja nie wymagają zezwolenia, wycinka może odbyć się na podstawie zwykłego zgłoszenia. W takiej sytuacji należy złożyć formularz do odpowiedniego organu – wójta, burmistrza albo prezydenta miasta – z informacjami o właścicielu, lokalizacji i parametrach drzewa. Urząd ma ustawowo określony czas na oględziny i ewentualny sprzeciw. Niezareagowanie urzędu w wyznaczonym terminie może oznaczać milczącą zgodę, co ułatwia proces[5][1].

Wniosek o zezwolenie staje się konieczny, jeśli obwód pnia przekroczony jest w odniesieniu do gatunku lub teren objęty jest ochroną. Wniosek musi zawierać dokładne dane o lokalizacji, gatunku, obwodzie pnia, mapy, często opinie dendrologa oraz zgody współwłaścicieli[1][3]. Organ gminy wydaje decyzję w przewidzianym terminie – zgodnie z proponowanymi zmianami, standardowy termin ma wynosić 60 dni[5].

Sankcje i odpowiedzialność

Naruszenie obowiązku zgłoszenia lub uzyskania zezwolenia skutkuje sankcjami administracyjnymi oraz karami finansowymi. Zwiększa się nacisk na kontrolę prawidłowego zgłaszania i dokumentowania wszystkich czynności, zwłaszcza wobec drzew o większym rozmiarze lub o znaczeniu przyrodniczym[1][5].

W postępowaniach mogą być wymagane dodatkowe dokumenty potwierdzające zgodność działań z przepisami, takie jak fotografie drzewa, opinie specjalistów oraz potwierdzenia dokonanych pomiarów obwodu na wysokości 5 cm[2].

Najważniejsze zależności i podsumowanie

Zgodność wycinki drzewa z obowiązującym prawem wymaga:

• Dokładnego zmierzenia obwodu pnia na wysokości 5 cm nad ziemią dla każdego drzewa osobno[2][3]
• Identyfikacji gatunku i porównania z aktualnymi progami ustawowymi[2][3]
• Sprawdzenia lokalizacji i statusu terenu (czy obowiązują szczególne ograniczenia)[1]
• Ustalenia, czy roślinność ma charakter leśny (wówczas zastosowany zostaje reżim prawa leśnego)[6]
• Skrupulatnego dopełnienia procedur zgłoszenia lub uzyskania zezwolenia – wraz z prawidłowym udokumentowaniem zamiaru wycinki[1][5]

Wprowadzane i planowane zmiany legislacyjne sprzyjają większej prostocie procedur, podnosząc limity obwodów i skracając terminy rozpatrywania spraw. Zwiększają jednak odpowiedzialność za nielegalne usunięcie drzewa – zwłaszcza na terenach objętych ochroną lub wobec drzew o dużym znaczeniu środowiskowym[2][5].

Źródła:

• [1] https://www.wycinka-drzewpl.pl/wycinka-drzew-2025/
• [2] https://www.gazetaprawna.pl/wiadomosci/kraj/artykuly/10497674,jakie-drzewa-mozna-wyciac-bez-pozwolenia-w-2025-roku-wazna-zmiana-od.html
• [3] https://domki-modulowe.eu/jakie-drzewa-mozna-wyciac-bez-pozwolenia-w-2025-roku/
• [5] https://www.money.pl/gospodarka/wycinka-drzew-na-posesji-poslowie-chca-usprawnic-proces-7228887958875072a.html
• [6] https://www.gov.pl/web/gdos/wycinka-drzew-lub-krzewow-na-terenach-rolnych